این مطلب ۵۳۵۷ بار خوانده شده
مریم شعبان‌زاده، محبوبه ایمانی

تحلیل گفتمان سروده فرزدق برای امام سجاد(ع)

داستان مدح فرزدق (۱۹ ـ ۱۱۰ ق.) شاعر بلندپایه اموی از امام سجاد(ع) معروف است که در آن هشام خلیفه اموی را با شعر و کلام خود در جمع شرمنده کرده و حاکم قدرتمند زمان را از طریق کلام شکست داده است.

هادی نیوز: تحلیل گفتمان با کاوش فرایند کلام به بررسی زمینه‌های تولید سخن اعم از اندیشه‌های دینی، اجتماعی و سیاسی گوینده سخن و نحوه تولید آن و بازجست تعامل خواننده متن با کلام اطلاق می‌گردد. داستان مدح فرزدق (۱۹ ـ ۱۱۰ ق.) شاعر بلندپایه اموی از امام سجاد ع معروف است که در آن هشام خلیفه اموی را با شعر و کلام خود در جمع، شرمنده کرده و حاکم قدرتمند زمان را از طریق کلام شکست داده است. او در این متن غیر از ستایش امام سجاد ع با کاربرد خاصی از کلام، عقاید، اندیشه‌ها و باورهای مذهبی ـ سیاسی و مسایل روزگار خود را نیز بازنمایانده و با زبان به جنگ با ظالم روزگارخود شتافته و پیروز شده است. هدف این جستار بررسی انگاره‌های قصیده فرزدق و روشن شدن دلایل قدرت زبان او از طریق تحلیل گفتمان بر اساس نظریه وان دایک است و نشان داده می شود که توانش کلامی فرزدق در مواجهه او بر خصم و انتقال مفاهیم ایدئولوژیکی خود، از طریق نحوه خاص کاربرد واژگان  و نحو و آرایه های ادبی خاص حاصل آمده است.

واژه‌های کلیدی: امام سجاد×، ابن‌هشام، فرزدق، قصیده میمیه، تحلیل گفتمان، وان دایک.

نویسندگان:

مریم شعبان‌زاده: دانشیار دانشگاه سیستان و بلوچستان

 محبوبه ایمانی: کارشناسی ارشد زبان و ادبیات عربی

فصلنامه تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی - سال هشتم، شماره ۲۸، پاییز ۱۳۹۶.

برای مشاهده کامل مقاله اینجا کلیک کنید.    

فارس

دیدگاه ها

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

image